Ordu52 Web Sitesi

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Hasat ve Harmanlama

FINDIĞIN HASAT,HARMAN VE DEPOLANMASI

Hasat: Hasata başlamadan önce fındık bahçelerinde genel bir temizlik yapılmalıdır.Bölgenin yağışlı olması ve buna bağlı olarakta yabancı ot ve dikenlerin bol ve hızlı gelişme göstermesi fındık hasatını güçleştirdiği gibi yere düşen fındığın kaybolmasına sebep olmaktadır.Onun için hasatan en az 5-10 gün önce bahçenin girinti adı verilen aletle temizliğinin iyice yapılması gerekmektedir.

Fındık çeşitlerinin hepsi aynı zamanda hasat olumuna gelmemektedir.Bazı çeşitler erken,bazı çeşitlerde daha geç olgunlaşmaktadır.Çeşitlerin ayrı ayrı ve hasat olumuna geldiğinde toplanması en uygunu isede,fındık bahçelerinin karışık çeşitlerden kurulu bulunması bahçedeki hakim fındık çeşidinin olgunlaştığında hasatın yapılmasını zorunlu kılmaktadır.

Fındıkların hasat olgunluğuna geldiği bazı özelliklere bakılarak anlaşılmaktadır.

Bu özellikler ise şunlardır;

  1. Zurufların iyice sararıp kızarması,

  2. Fındık tanelerinin zuruf içersinde oynamaya başlaması,

  3. Sert meyve kabuğunun 3/4 nisbetinde kızarması ve iç`in kendine has sertlik ve tadını alması,

  4. Sağlam ve dolgun meyveleri taşıyan dalların sallandığı zaman mevcut meyvelerin 3/4`ünün daldan dökülmesi fındığın hasat olgunluğuna ulaştığını gösterir.

Hasat olgunluğuna ulaşmadan toplanan fındıklarda birçok mahsurlar meydana gelmektedir.

Bu mahsurlar ise;

  1. Tam hasat olgunluğuna ulaşmadan toplanan fındıklar kurutulduktan sonra dıştaki sert meyve kabuklarının renkleri donuk kalır.

  2. İç iyice kabuğu doldurmaz,buruşuk iç oranı artar ve randıman düşük olur.

  3. Fındık çeşitleri kendine has sertlik,lezzet ve tada ulaşmadan hasat edilirse meyve kalitesi düşer.Bu fındıkların uzun süre muhafaza edilmesi güçleşir vekolay bozulurlar.

Karadeniz fındık bölgesinde yetiştirilen çeşitlerin hasat zamanı yıllara göre değişmekle beraber sahil kolda 1-10 Ağustos,orta kolda 10-20 Ağustos ve yüksek kolda 20 Ağustostan sonradır.

Fındığın en iyi hasat edilme şekli silkme suretiyle yerden toplanması isede bölgede bu tür hasada imkan verecek bahçeler çok azdır.Bu hasat şeklinde fındıklar tam hasat olgunluğunda toplandığından randıman ve kalite iyi olduğu gibi dal ve dalcıklar iyi gelecek yılın mahsülünü oluşturacak olan tomurcuklar da zarar görmemiş olur.

Bölgede daha çok uygulanan hasat şekli; daldan el ile toplanmalıdır.Bu hasat şeklinde dikkat edilecek olan en önemli hususlar;dalların birbirine sürtünmemesi, çotanakların dala birlaştiği yerden tek tek koparılması ve gelecek yılın mahsülünü oluşturacak olan dal, dalcık ve tomurcuklarındökülmemesi için sıyırma şeklinde toplama yapılmaması ve hasadı yapılan dalın dikkatlice yerine bırakılmasıdır.Ayrıca bahçe içerisinde bulunan fındık çeşitleri birbirine karıştırılmadan ayrı ayrı toplanmalıdır.

Hasatta 5-7 kg. lıkve bele bağlanan sepetler kullanılmaktadır.Bir kişi ortalama günde 75-100 kg. zuruflu fındık toplayabilmektedir.Toplanan bu zuruflu fındığın yaklaşık 1/3 nispetinde değirmenlik kuru fındık elde edilmektedir.

Harman: Sepetlere toplananfındıklar yörelere göre harar, selek ve hey adı verilen 30-40 kg.lık sepetler ile veya çuvallara doldurmak suretiyle sırtta ve ulaşım araçları ile harman yerlerine taşınırlar.Bölgede harman yerleri ,genellikle düz hafif meyilli çayırlık ve sert toprak olan yerlerdir.Harman yerlerinin hafif bir meyil verilerek betondan yapılması bölganin iklim koşullarıda dikkate alınırsaen uygun olanıdır.

Harman yerine getirilen fındıklar 3-5 gün yığın halinde bekletilir.Daha sonra tırmık ile harman alanına10-15 cm. kalınlıkta bir tabaka halinde serilir.Güneşli havalarda tahta kürek veya tırmık ile hergün karıştırılarak 3-5 gün kurutulur.Belli bir miktar kuruyan bu fındıklar patoz denilen fındık ayıklama makinesine verilmek süretiyle zuruflardan ayrılırlar.Ayıklanan bu fındıklar toprak harmanlarda bez ,beton harmanlarda ise bez kullanmadan 2-4cm. kalınlıkta serilir.Güneşli havalarda hergün 2-3defa tırmık ile karıştırarak kurumaları sağlanır.Bu şekilde 3-4gün kuruyan fındıklar vantilatörden geçirilmek suretiyle toz, toprak,zuruf parçalarından ve boşlarından ayrılırlar.Bu şekilde temizlenen fındıklar tekrar harman yerine serilerek içlerinde bulunan taş, toprak gibi sert ve yabancı cisimler alınır.Kırık kurt delikli fındıklarile karışan diğer fındık içlerinden seçilir,çuvallara doldurur ve ağızları dikilerek pazara götürülmek üzere hazırlanır.

Harmanlama işlemi genellikle 15 Ağustos’ta başlayıp eylül ayı sonlarına kadar devam eder.Harmanlama sırasında fındığın iyice kurumasına ve nem oranının kabuklu fındıkta %12, iç fındıkta %6’yı geçmemesine dikkat etmelidir.

Depolama: Hasat edildikten sonra kurutularak nem durumu muhafaza şartlarına uygun hale getirilen fındığın depolanması önemlidir.

Özellikle ihracatçı kişi ve kuuluşlar bakımından önemli olan depolamada bazı noktalara dikkat etmek gereklidir.Depo olarak kullanılacak olan yer serin, kuru ve havalanabilir nitelikte olmalıdır.Bu şartlarda fındık en fazla 1 yıl özelliği bozulmadan muhafaza edilebilir.1 yıldan daha uzun bir süre muhafaza için ısının 2-4.5C de ve nisbi rutubetin %55-60 arasında olması gerekir.Isının yükselmesi acılaşmaya, nisbi nem oranının artmasıda küflenmeye yol açmaktadır.

Hasat olumundan önce toplanmış, iyi kurutulmamış ve fazla nemli fındıkların muhafazası oldukça güç olup bu gibi fındıklarda küflenme, acılaşma ve kızışma olur.Fındıkta %55-70 oranında bulunan yağlar depolanması sırasında değişikliğe uğrayarak oleik asit (%75-80),palmitik asit (%15-20) ve az miktardada stearik asit gibi serbest yağ asitleri meydana gelir ve fındığı acılaştırırlar.Yine insan ve hayvan sağlığı için zararlı olan aflatoxini oluşturan aspergillus ve penicillium cinsine bağlı mantar türleri fındıkta önemli bir tür olup erken toplama, olumsuz harmanlama ve uygun olmayan depolama koşullarından kaynaklandığı tahmin edilmektedir.


Yukarı Çık